پلیلیست یوتیوب دقیقاً چه کاری انجام میدهد؟
پلیلیست مجموعهای از ویدیوهاست که بر اساس یک موضوع، هدف یا ترتیب مشخص کنار هم قرار گرفتهاند.
اما ارزش اصلی آن فقط در مرتبسازی نیست.
فرض کنید یک کانال درباره طراحی سایت فعالیت میکند و ۲۰ ویدیوی آموزشی دارد.
اگر همه ویدیوها جدا از هم منتشر شوند، مخاطبی که یک ویدیو درباره انتخاب دامنه دیده، ممکن است نداند بعد از آن چه ویدیویی را تماشا کند.
اما اگر ویدیوها در مسیری مانند:
انتخاب دامنه → انتخاب هاست → طراحی ساختار سایت → طراحی صفحات → سئو اولیه
قرار گرفته باشند، مخاطب راحتتر میتواند محتوای بعدی را پیدا کند.
اینجاست که پلیلیست از یک ابزار دستهبندی به یک ابزار هدایت مخاطب تبدیل میشود.
چرا یک ویدیوی خوب کافی نیست؟
مخاطب ممکن است بعد از دیدن یک ویدیو هنوز سؤالهای دیگری داشته باشد.
مثلاً کسی که یک ویدیوی «آموزش ساخت ریلز» را دیده، احتمالاً بعد از آن درباره موضوعاتی مثل:
-
نوشتن سناریو
-
تدوین
-
انتخاب هوک
-
CTA
-
انتشار
-
تحلیل عملکرد
هم سؤال خواهد داشت.
اگر ویدیوی بعدی از قبل برای او مشخص شده باشد، احتمال ادامه مسیر بیشتر میشود.
به همین دلیل باید به جای اینکه هر ویدیو را یک محتوای مستقل ببینیم، گاهی به آن به چشم یک مرحله از یک مسیر محتوایی نگاه کنیم.
پلیلیست باید یک سؤال مشخص را جواب دهد
یکی از اشتباهات رایج این است که تعداد زیادی ویدیوی تقریباً نامرتبط را در یک پلیلیست قرار دهیم.
مثلاً پلیلیستی با عنوان:
«ویدیوهای آموزشی کانال»
معمولاً اطلاعات زیادی درباره مسیر تماشا به مخاطب نمیدهد.
در مقابل:
«آموزش تدوین ویدیو از صفر تا انتشار»
هدف مشخصتری دارد.
مخاطب میداند با ورود به این پلیلیست قرار است چه چیزی یاد بگیرد.
ترتیب ویدیوها اهمیت دارد
اگر پلیلیست آموزشی است، ترتیب ویدیوها باید منطقی باشد.
مثلاً:
قسمت اول
آشنایی با اصول اولیه
قسمت دوم
انتخاب ابزار
قسمت سوم
اجرای اولین پروژه
قسمت چهارم
بهینهسازی
قسمت پنجم
انتشار و تحلیل
اگر ویدیوهای پیشرفته قبل از مفاهیم پایه قرار بگیرند، مخاطب ممکن است در میانه مسیر سردرگم شود.
بنابراین ترتیب پلیلیست باید بر اساس نیاز مخاطب باشد، نه صرفاً تاریخ انتشار.
پلیلیست را مثل یک قیف محتوا ببینید
یکی از کاربردهای جذاب پلیلیست، ساخت مسیر تدریجی برای مخاطب است.
مثلاً یک کانال آموزشی بازاریابی میتواند مسیری مثل این داشته باشد:
آشنایی با بازاریابی محتوا
↓
تدوین استراتژی محتوا
↓
ساخت تقویم محتوا
↓
تولید محتوا
↓
اندازهگیری KPI
↓
بهینهسازی عملکرد
در این ساختار، هر ویدیو میتواند مخاطب را برای مرحله بعد آماده کند.
در نتیجه، مخاطب فقط یک موضوع را نمیبیند؛ وارد یک مسیر یادگیری میشود.
پلیلیست برای محتوای سریالی ضروریتر است
اگر یک موضوع در چند قسمت منتشر میشود، جدا کردن آنها بدون ساختار مناسب میتواند تجربه مخاطب را سخت کند.
برای مثال:
-
قسمت اول
-
قسمت دوم
-
قسمت سوم
-
قسمت چهارم
بهتر است در یک پلیلیست مشخص قرار بگیرند.
حتی بهتر است عنوان و تصاویر بندانگشتی نیز ارتباط سریالی خود را حفظ کنند تا مخاطب سریع متوجه شود با یک مجموعه چندقسمتی روبهرو است.
نام پلیلیست را جدی بگیرید
نام پلیلیست اولین چیزی است که به مخاطب میگوید این مجموعه درباره چیست.
یک عنوان خوب باید:
-
واضح باشد
-
موضوع را مشخص کند
-
برای مخاطب قابل فهم باشد
-
بیش از حد طولانی نباشد
-
وعدهای غیرواقعی ندهد
مثلاً:
«آموزش کامل تدوین ویدیو»
واضحتر از عنوانی مانند:
«ویدیوهای تدوین ما»
است.
توضیحات پلیلیست هم بخشی از استراتژی محتواست
توضیحات پلیلیست نباید فقط یک جمله عمومی باشد.
میتوان در آن توضیح داد:
-
این مجموعه برای چه کسی است؟
-
چه موضوعاتی را پوشش میدهد؟
-
مخاطب از کجا شروع کند؟
-
بعد از هر بخش چه چیزی یاد میگیرد؟
این توضیحات به مخاطب کمک میکنند قبل از شروع، مسیر را درک کند.
پلیلیست و پیشنهاد ویدیوی بعدی
یکی از مهمترین نکات این است که ارتباط بین ویدیوها فقط در خود پلیلیست اتفاق نیفتد.
داخل ویدیو هم میتوان مخاطب را به مرحله بعد هدایت کرد.
مثلاً در پایان یک ویدیوی آموزشی میتوان گفت:
«حالا که ساختار سناریو را مشخص کردیم، در ویدیوی بعدی میرویم سراغ تدوین و اینکه چطور ریتم ویدیو را حفظ کنیم.»
این جمله ساده، ویدیوی بعدی را به ادامه منطقی محتوای فعلی تبدیل میکند.
هر پلیلیست نباید فقط برای افزایش زمان تماشا ساخته شود
هدف اصلی نباید این باشد که به هر شکل ممکن مخاطب را در کانال نگه داریم.
اگر ویدیوی بعدی ارتباط واقعی با محتوای فعلی نداشته باشد، هدایت مصنوعی مخاطب میتواند تجربه او را خراب کند.
پلیلیست زمانی ارزشمند است که:
ویدیوی بعدی واقعاً پاسخ سؤال بعدی مخاطب باشد.
این تفاوت بین طراحی مسیر تماشا و صرفاً افزایش تعداد بازدیدهاست.
پلیلیستهای مختلف برای مخاطبان مختلف
یک کانال ممکن است چند گروه مخاطب داشته باشد.
برای مثال یک کانال حوزه کسبوکار میتواند پلیلیستهای جداگانهای برای:
-
آموزش مبتدیها
-
آموزش حرفهای
-
بررسی نمونهها
-
تحلیل کمپینها
-
ابزارها
-
تجربههای اجرایی
داشته باشد.
این کار باعث میشود هر مخاطب سریعتر مسیر مناسب خودش را پیدا کند.
پلیلیست را بر اساس رفتار مخاطب اصلاح کنید
ساخت پلیلیست پایان کار نیست.
بعد از انتشار باید بررسی کنید مخاطبان بیشتر به کدام ویدیوها میروند و کجا مسیر را ترک میکنند.
مثلاً اگر یک ویدیو دائماً نقطه ورود خوبی ایجاد میکند، میتواند در ابتدای چند مسیر مرتبط قرار بگیرد.
اگر یک ویدیو باعث میشود مخاطب ادامه مسیر را دنبال نکند، شاید لازم باشد:
-
موضوع ویدیو بررسی شود
-
ترتیب پلیلیست تغییر کند
-
ارتباط آن با ویدیوی قبل اصلاح شود
-
ویدیوی بعدی مناسبتری انتخاب شود
اشتباهات رایج در ساخت پلیلیست
قرار دادن همه ویدیوها در یک پلیلیست
این کار دستهبندی را بیمعنی میکند.
بیتوجهی به ترتیب
ترتیب نامناسب میتواند مسیر یادگیری را خراب کند.
عنوانهای مبهم
مخاطب نمیفهمد چرا باید وارد پلیلیست شود.
ویدیوهای نامرتبط
ارتباط موضوعی ضعیف باعث میشود مسیر تماشا طبیعی نباشد.
پلیلیستهای بدون هدف
اگر مشخص نباشد این مجموعه برای چه کسی و با چه هدفی ساخته شده، احتمال استفاده درست از آن پایین میآید.
تمرکز صرف روی تعداد ویدیو
پلیلیست طولانی الزاماً بهتر نیست.
گاهی ۶ ویدیوی کاملاً مرتبط، ارزش بیشتری از ۳۰ ویدیوی پراکنده دارند.
یک ساختار ساده برای پلیلیست آموزشی
برای یک مجموعه آموزشی میتوان از این مدل استفاده کرد:
ویدیوی ۱: آشنایی و شروع
مخاطب با موضوع آشنا میشود.
ویدیوی ۲: مفاهیم پایه
اصطلاحات و اصول لازم توضیح داده میشوند.
ویدیوی ۳: اجرای عملی
مخاطب یاد میگیرد چگونه از اطلاعات استفاده کند.
ویدیوی ۴: اشتباهات رایج
مشکلات و خطاهای رایج بررسی میشوند.
ویدیوی ۵: مرحله پیشرفته
موضوع عمیقتر میشود.
ویدیوی ۶: جمعبندی و قدم بعدی
مخاطب میداند بعد از پایان این مسیر چه کاری انجام دهد.
این ساختار باعث میشود پلیلیست شبیه یک دوره کوچک و منظم عمل کند.
KPIهای مرتبط با مسیر تماشا
برای بررسی عملکرد پلیلیست، فقط تعداد ویدیوها را بررسی نکنید.
میتوان به مواردی مانند:
-
زمان تماشای ویدیوها
-
ادامه تماشای محتوا
-
عملکرد ویدیوهای بعدی
-
نرخ کلیک روی پیشنهادهای مرتبط
-
میزان ورود مخاطب به ویدیوهای دیگر
-
ریزش مخاطب در هر مرحله
توجه کرد.
هدف این نیست که فقط یک عدد را افزایش دهیم.
هدف این است که بفهمیم:
آیا مخاطب بعد از یک محتوای ارزشمند، محتوای ارزشمند دیگری هم پیدا میکند؟
جمعبندی
پلیلیست یوتیوب فقط محلی برای مرتب کردن ویدیوها نیست.
اگر درست طراحی شود، میتواند بین محتواها ارتباط ایجاد کند و مخاطب را از یک ویدیو به ویدیوی مرتبط بعدی برساند.
اما این اتفاق زمانی میافتد که هر پلیلیست هدف مشخصی داشته باشد، ویدیوها ترتیب منطقی داشته باشند و محتوای بعدی واقعاً ادامه طبیعی محتوای قبلی باشد.
در نهایت، یک پلیلیست خوب قرار نیست مخاطب را مجبور به تماشای بیشتر کند.
باید کاری کند که مخاطب خودش بخواهد ویدیوی بعدی را ببیند.
همین تفاوت، پلیلیست را از یک ابزار ساده دستهبندی به بخشی از استراتژی محتوای یوتیوب تبدیل میکند.
